Podwójna twarz komórek macierzystych w pediatrii: zastosowania terapeutyczne mezenchymalnych komórek macierzystych i zagrożenia rakowymi komórkami macierzystymi

1 Houston Methodist Research Institute, Houston, Texas, USA
2 Department of Surgery, Houston Methodist Hospital, Houston, Texas, USA
3 Department of Regenerative Medicine and Cell Biology, Military Institute of Hygiene and Epidemiology (WIHE), Warsaw, Poland
4 UnivRennes, UMR 6290, CNRS, Institute of Genetics and Development of Rennes (IGDR), Cell Cycle Group, Faculty of Medicine, Rennes, France
5 Department of Genetics, The University of Texas, M.D. Anderson Cancer Center, Houston, Texas, USA
Adres do korespondencji: Malgorzata Kloc, Houston Methodist Research Institute, 6670 Bertner Ave, Houston, TX 77030, USA, e-mail: mkloc@houstonmethodist.org; Jacek Z. Kubiak, UMR 6290, CNRS/UR1, IGDR, Faculty of Medicine, 2 Ave. du Prof. Leon Bernard, 35043 Rennes cedex, France, e-mail: jacek.kubiak@univ-rennes1.fr

Pediatr Med Rodz 2020, 16 (2), p. 171–174
DOI: 10.15557/PiMR.2020.0032
STRESZCZENIE

Dziesięciolecia badań wykazały, że wiele, jeśli nie wszystkie, w pełni rozwinięte i zróżnicowane narządy i tkanki zawierają subpopulację niezróżnicowanych komórek macierzystych lub progenitorów komórek macierzystych, które w naturalnych lub eksperymentalnych warunkach mogą się odnawiać i różnicować w wyspecjalizowane komórki. Odkrycia te otwierają niezliczone możliwości nowatorskich zastosowań terapeutycznych w leczeniu chorób dorosłych i dzieci. Głównymi źródłami komórek macierzystych stosowanych w terapii pediatrycznej są pępowina i krew pępowinowa, płyn owodniowy, łożysko, szpik kostny, tkanka tłuszczowa, mocz oraz indukowane pluripotencjalne komórki macierzyste, pochodzące z komórek pacjenta. W artykule opisujemy niektóre przykłady zastosowania terapii komórkami macierzystymi w pediatrii. Skupiamy naszą uwagę na terapeutycznych zastosowaniach mezenchymalnych komórek macierzystych w chorobach pediatrycznych. Ważnym, ale negatywnym skutkiem terapii komórkami macierzystymi jest zagrożenie związane z potencjałem onkogennym terapeutycznie stosowanych komórek macierzystych. W pewnych okolicznościach te komórki macierzyste mogą indukować rozwój nowotworów. Ponadto większość nowotworów u pacjentów zarówno dorosłych, jak i pediatrycznych zawiera subpopulację rakowych komórek macierzystych, które są uprzywilejowanymi celami terapeutycznymi w przypadku licznych nowotworów u dzieci. W artykule dokonujemy przeglądu tych dwóch przeciwnych aspektów („podwójnej twarzy”) komórek macierzystych w medycynie pediatrycznej i ogólnej.

Słowa kluczowe: mezenchymalne komórki macierzyste (MSC), nowotworowe komórki macierzyste (CSC), terapie komórkami macierzystymi, komórki macierzyste glejaka (GSC), komórki macierzyste białaczki (LSC)